هر کسی کو دور ماند از اصل خویش
باز جوید روزگار وصل خویش
کسانی که حداقل از سی الی چهل سال پیش خاطراتی در ذهن دارند به خوبی میتوانند تجسم کنند که در آن دوره وضعیت حیات وحش کشورمان چگونه بود ،برای نمونه میتوانستید آهوان بیشماری را مشاهده کنید که درکوهپایه های اطراف روستاها و شهرها ، و حتی در مزارع مشغول چرا بودند و گاه حتی بدون ترس وارد حریم روستا و شهرهای کوچک می شدند ، حیوانات دیگر نیز مانند : گرگ و پلنگ وگراز وشغال ، روباه و تشی، گوزن، یوز پلنگ شاهین و اله(عقاب)، هوبره، قرقاول ، تيهو و کبک و... نیز به وفور در اطراف شهر و روستا ها دیده میشدند ، در این چند دهه چه بر سر حیات وحش و محیط زیست ما آمده است ؟ نیمی از جنگلهای ما از بین رفته اند ، آهو از دشت گریزان شده و به کوهستان پناه برده در حالی که موطن اصلی اش دشت است و در کوه نمیتواند به راحتی زندگی کند، دیگر گرگ و پلنگ و گرازو خرگوشی در دشت دیده نمیشوند و اگر نیز باشند از چنگال تفنگهای دوربین دار شکارچیان و موتور سیکلتهای تندرو آنها نمیتوانند فرار کنند ؟ ما را چه شده است ؟ گویا همه دست به دست هم داده ایم تا محیط زیست خود را هر چه زودتر نابود سازیم، احترام به طبیعت احترام به حیات وحش و حیوانات ، احترام به محیط زیست که ریشه در فرهنگ و دین و آیین ما دارد از بین رفته است ، هر چند یک بار خبر دلخراشی از نابودی محیط زیست و حیات وحش به گوشمان میرسد ، یک روز میشنویم که خرسی را در دامغان به دلیل نداشتن تفنگ بیهوش کننده کشته اند ، روز دیگر میشنویم که یوز پلنگی در جاده سمنان به دامغان با اتوموبیل تصادف کرده و کشته شده است و روز دیگر از کشته شدن پلنگی به دست اهالی یک روستا خبر میدهند و روز دیگر خبر کشته شدن یک ماده یوز پلنگ با بچه هایشان را در یک باغ بوسیله روستانشینان شاهرودی میدهند و روز دیگر .. گویا این حوادث را پایانی نیست ، چندی پیش در روزنامه خبری را خواندم که مردی آلمانی به دلیل پرتاب کردن گربه نامزدش از آپارتمان به 6 ماه زندان محکوم شد ! حالا این خبر را با دو خبر واقعی زیر که نمونه ای از هزاران مورد حیوان ازاری در کشورمان است مقایسه کنیدو سپس خود منصفانه قضاوت کنید و بگویید چرا ما نباید در کشورمان قوانینی جهت حمایت از حیوانات داشته باشیم؟
- یکی از دوستان که چند گربه چاق و چله دست آموز خانگی دارد چند روز پیش میگفت که یکی از گربه هایش که دست اموز بود و از قضا چند مهارت منحصر به فرد نیز داشت (از جمله با صاحبش دست میداد و با تکان دادن سرش از او تشکر میکرد) از قضای روزگار پایش به خانه همسایه سنگدل می افتد و این مر جوان که دل خوشی از این حیوان نداشت و گویا کینه ای نیز از او در دل داشت بی درنگ چاقو ی اشپزخانه را بر میدارد و سر از پیکر گربه نگون بخت جدا میکند .
-و حالا این صحنه واقعی از کشتار حیوانات را که خود شاهد آن بوده ام در ذهن خود تجسم کنید : حاج حسن ( اسم مستعار)در حالی که لباس سیاه عزای محرم را بر تن داشت چاقوی آشپزخانه اش را که زنگ زده بود و بسیار کند شده بود برداشت او میخواست برای مراسم عزای محرم حدود بیست تا مرغ را سر ببرد و در ثواب عزاداری امام حسین(ع) شریک شود اولین مرغ را که گرفت مرغ بیچاره با اینکه پاهایش بسته بود شروع به سر و صدا کرد حاج حسن سرش را محکم توی اب فرو کرد تا مبادا مرغه تشنه جان بدهد مرغ داشت خفه میشد که سرش را از توی اب در اورد و چاقوی کند اشپزخانه را زیر گلویش گذاشت اما هر چی میکشید نمیبرید هنوز نصف گردن مرغ بیچاره را نبریده بود که حاجی خسته شد و برای اینکه زودتر کارش تمام شود گردن مرغ را با دستش شکست و مرغ را پرت کرد روی زمین اما حیوان هنوز نیم جانی داشت و با سر افتاده به این طرف و ان طرف میدوید بقیه مرغها از دیدن این صحنه انقدر ترسیده بودند که از وحشت گویا سکته کرده باشند روی زمین تکان نمیخوردند و هنگامیکه نوبت انها شد و حاجی سر انها را با چاقوی کندش میبرید هیچ اعتراضی نمیکردند و حاجی هم خوشحال بود و با خنده میگفت که مرغها چون میدانند برای عزای سید الشهدا سرشان بریده میشود اعتراض نمیکنند .( این صحنه یکی از ملیونها صحنه کشتار حیوانات است که همه روزه در کوچه ها و خیابانهای شهرها و روستاهای کشورمان اتفاق می افتد و بدتر از آن اینکه بسیاری از این صحنه های وحشتناک کشتار حیوانات ،جلوی چشم کودکان ما اتفاق می افتد و پیامی از خشونت و ناامنی به انها میدهد).
ما برای حفظ محیط زیست و احترام به حیوانات و گیاهان و طبیعت در ایران نیازمند اصلاح فرهنگ مردم هستیم و همه اقشار جامعه باید در این راه همکاری کنند مخصوصا وظیفه بزرگتر بر دوش ارباب رسانه ها و جراید و نشریات کشور و سپس اساتید و معلمین و روحانیون میباشد هر یک با ابزاری که در اختیار دارند بایدقدمی بردارند ، میتوانید از خودتان شروع کنید : در مراسم عروسی به جای اینکه حیوان زبان بسته ای را جلوی پای عروس و دامادقربانی کنید، کبوتر یا پرنده در بندی را به انها بدهید تا ان را ازاد کنند ، مطمئن باشید صحنه بسیار زیبا و دلنشیینی خواهد بود و شگونش برای عروس و داماد از کشتار حیوانی زبان بسته بسیار بیشتر است ، در باز گشت حجاج از مکه یا زوار از کربلا یا سوریه یا جشن ختنه سورانی و ..... میتوانید به جای کشتار حیوانات ، جلوی پای عزیزانتان، حیوان در بندی را ازاد کنید یا مراسم نمادین و شاد دیگری مانند :برگزاری یک نمایش با حیوانات دست اموز یا اتش بازی یا نمایشی سمبلیک یا هرچه مهمان شما می پسندد انجام دهید،
آری شاید کمتر کسی باشد که نداند ،که مشکل اصلی بشر امروز دوری از طبیعت و بزرگترین چالش کشورهای جهان تاثیر مخرب فعالیتهای بشر بر روی محیط زیست اطرافش می باشد که صدمات جبران ناپذیری را به بار آورده است : انقراض نسل بسیاری ازجانداران وگیاهان ، آلودگی دریاچه ها و رودخانه ها و دریا ها و اقیانوسها و اب و خاک و هوا، رها شدن سالیانه ملیونها تن زباله سمی در طبیعت ، کشتار سالیانه میلیاردها حیوان اهلی و وحشی در کشورهای گوناگون جهان ، گرم شدن هوای کره زمین و آب شدن یخهای قطبی در پی گرم شدن هوا و بالا آمدن آب دریاها و اقیانوسها ودر پی آن زیر آب رفتن کشورهای جزیره ای پست،سوراخ شدن بخشی از لایه ازن جو و بدنبال آن ورود اشعه زیانبخش خورشیدی به زمین وانقراض جانوران و گیاهان حساس و... تنها بخشی از صدمات بشر به محیط زیست میباشند، روزگاری كه هيچ انسانی در كره زمين وجود نداشت ( دوره دايناسورها را ميگويم ) زمين بسيار زيبا تر و آسمان بسيار آبی تر و جانوران و گياهان بسيار خوشبخت تر از امروز بودند با پا گذاشتن بشر به كره خاكی ( مخصوصا بشر متمدن ) بسياری از جانوران و گياهان نابود شدند و طبيعت بكر ويران شد ، جانوران بسياری در خدمت بشر در آمدند و استثمار شدند و بسياری از آنها سلاخی شده و تنها به خاطر كشتار و برای پر كردن شكم بشر پروش يافته و زندگی میکنند ، بسياری ميگويند چاره ای نيست و برای پر كردن شكم شش ميليارد انسان ( و تا چند سال ديگر ده ميليارد ) ناگزيريم كه جانوران و گياهان را استثمار كنيم و طبيعت را ويران ، اما اينان گويا با خودخواهی و خود برتر بينی خود اين سخن زرتشت را فراموش كرده اند كه : خوشبختی راستين انسان نه تنها در شادمانی انسان بلکه در شادمان کردن جانور و گياه ميباشد ، آری ميتوان هم به خوشبختی بشر فكر كرد و هم به شادمانی جانور و گياه ، و خرد بشر در اين راه ميتواند بسيار چاره گر و چاره ساز باشد ،
البته حرکتهای مثبتی نیز درسطح جهانی و ملی مشاهده میشود ،در کشور ما -NGO – ها و تشکلهای زیست محیطی مردمی تازه ای در حال شکل گیری هستند که هر چند تعدادشان به شماره انگشتان دو دست نیز نمیرسد اما لا اقل شروع یک حرکت را نشان میدهند ،و یک حرکت لاکپشتی بهتر از این است که هر گز حرکت نکنیم، بهترین راه حل و مهمترین کاری که ملتها میتوانند برای حفظ محیط زیست انجام بدهند کنترل جمعیت میباشد چرا که انسانها هر یک خود به تنهایی نابود کننده محیط زیست هستند و هر انسانی در طول زندگی هفتاد ،هشتاد ساله خود سدها تن زباله و گازهای سمی تولید میکند و بخشی از محیط زیست را برای ساخت خانه و جاده و کارگاه و کارخانه و غیره تخریب میکند آری انسان دشمن شماره يك طبیعت است ، هر انسانی كه به دنيا می آيد به تنهايي يك دستگاه توليد زباله است و مخرب طبيعت ، در اين ميان چندان تفاوتی بين انسانها وجود ندارد ، حتی اخلاق مدارترين انسانها نيز به گونه ای طبيعت را ويران ميسازند چرا كه هر انسانی نياز به خوراك و پوشاك و مسكن دارد و برای حمل و نقل نيز ناگزير نياز به يك وسيله فناوری دارد ، كه مستقيم يا غير مستقيم محيط زيست را نابود ميسازد ،متاسفانه جمعیت جها ن بطور نگران کننده ای رو به افزایش است و این جمعیت رو به رشد در حال بلعیدن سریع منابع طبیعی زمین میباشد ( ميتوانيد آمار زايش و مرگ را در این سايت اینترنتی، http://www.worldometers.info/ ، با يكديگر مقايسه كنيد ، آمار زايش بسيار بالاتر از مرگ ميباشد و اين يعنی زنگ خطری برای گرسنگی و قحطی و دزدی و فحشا و و رشد رذيلتهای انساني و نابودی بيشتر طبيعت در آينده )، رشد جمعیت در کشور ما نیز، هرچند که نسبت به اول انقلاب کند شده ،اما هنوز زیاد است و با این رشد تا چند سال دیگر جمعیت کشور از مرز -100- ملیون تن تجاوز میکند و این به معنای فقیر تر شدن و نابودی بخش بیشتری ازمحیط زیست کشور ما میباشد ،برای کاهش رشد جمعیت دو کار اساسی میتوان انجام داد :نخست میتوان با افزایش اگاهی مردم و در اختیار گذاشتن وسایل رایگان جلوگیری از حاملگی ،رشد جمعیت را کاهش داد و دوم اینکه میتوان مانند چین سیستم اجباری تک فرزندی را اجرا کرد ، استفاده از بسته های تشویقی و تنبیهی کنترل جمعیت نیز در بسیاری از کشورها جواب داده است ؛ بعد از کنترل جمعیت رویکرد مردم به گیاه خواری نیز در حفظ محیط زیست موثر است ، گیاه خواری علاوه بر اینکه مانع پرورش و کشتار فجیع میلیاردها حیوان بیگناه در سال میشود ، موجب رشد کشاورزی و افزایش گیاهان و تولید اکسیژن بیشتر و کاهش گازهای گلخانه ای میشود ونیز از تخریب گسترده جنگلها و مراتع جلوگیری میکند ، البته رویکرد همگانی به گیاه خواری در کشور ما به آسانی امکان پذیر نیست ، چرا که کشتار حیوانات جزو بسیاری از رسوم و آیینهای ما شده است و بسیاری از غذاهای ما با گوشت تهیه میشوند، اما در هر صورت باید از یک جایی شروع کنیم و با کاهش گوشتخواری به تدریج به سمت گیاه خواری به پیش برویم و حیوانات اهلی دربند را رها سازیم و حیوانات کمتری پرورش دهیم، اقدامات زیست محیطی دیگر مانند بازیافت مواد ، پرهیز از مصرف بی رویه مواهب طبیعت ، درختکاری و جنگل کاری ، آلوده نکردن آب و خاک وهوا ، استفاده از انرژیها نو و پاک و وسایل قابل بازیافت .... کمتر با مخالفت مردم مواجه میشوند، چون احترام به آب و خاک و گیاه در فرهنگ ایرانیان وجود دارد .
رويكرد انسان به گياه خواری به جای گوشتخواری ميتواند تا حد زیادی جلوی كشتار چانواران را بوسيله انسان بگيرد ، با رشد فناوری ميتوان غذاهای جايگزينی را به جای گياهان و حيوانات ساخت و حتی ميتوان به جايي رسيد كه مانند گياهان مستقيما املاح و مواد معدنی را از خاك دريافت و مصرف كرد و كاملا از انرژيهای طبيعی ( مانند خورشيد و باد و گرمايش درون زمين و ... ) برای حمل و نقل و ساخت ابزار و تكنولوژی استفاده كرد و در آنروز طييعت نفس راحتی از دست بشر خواهد كشيد و دوباره به صورت بكر و دست نخورده مانند مليونها سال پيش در خواهد آمد و جانوران اهلی نيز دوباره به طبيعت باز خواهند گشت و آزادی را جشن خواهند گرفت ،در آن روز ديگر هيچ باغ وحش و هيچ مرغداری و گاو داری و دامدار ی ای وجود نخواهد داشت ، .
گیاه خواری بهترین گزینه برای جلوگیری از کشتار حیوانات وحفظ محیط زیست است ،برای سلامت انسان نیز بسیار مفید میباشد ، انسانهای گیاه خوار عمر بیشتری می کنند و از ارامش بیشتری برخوردار هستند چرا که ماهیت زیستی انسان گیاه خوار است ، نگاهی به دندانها به دستها به معده به روده و دیگر اعضای بدن خود بیندازید دندانهای آسیا روده های بلند معده بزرگ پنجه پهن و ناخنهای کند و پهن - اینها همه اعضای یک موجود گیاه خوار است نه گوشتخوار ، انسان در عصر یخبندان به ناچار و به خاطر کمبود غذا به گوشتخواری روی اورد اما ماهیت انسان هرگز گوشتخوار نشد هنوز هم انسان از گوشت خام متنفر است و هنوز هم دیدن صحنه کشتار حیوانات و خون و امحاء واحشاءحیوانات هر کسی را منزجر میکند انسانها بهتر است به کشتار حیوانات به اسیر کردن و در بند کردن حیوانات و به شکنجه دادن حیوانات پایان دهند، کشتار حیوانات و گوشتخواری انسانها و در بند کردن ملیونها مرغ و گوسفند و گاو و..... نه تنها به حیوانات اسیب میرساند بلکه از نظر روانی آثار مخربی را در پی دارد و موجب ترویج خشونت و حس نا امنی در بین انسانها میشود، انسانها چگونه میتوانند حیوانات را بکشند و شکنجه و زندانی کنند اما با یکدیگر مهربان باشند گوشتخواری نا خود اگاه انسان را خشن بار می اورد و باعث بروز جنگ و درگیری بین انسانهاوکشتار و صدمه زندن انها به یکدیگر میشود نگاهی به اقلیت بوداییان جهان ( تبت –بوتان- نپال و...) بیندازید که گوشتخواری را نهی میکنند ، امار جنگ اعدام خشونت درگیری طلاق و غیره در این کشورها بسیار پایین است و مردمی بسیار ارام و صلح جو دارند ،گوشتخواری انسان به محیط زیست نیز اسیب بسیاری میرساند چرا که انسان با رویکرد به دامپروی باعث از بین رفتن مراتع و چراگاهها و جنگلها میشود و دامها با تولید مقادیر بیشماری از گاز متان که گاز گلخانه ای مضری است و اثر گلخانه ای ان دهها برابر دی اکسید کربن است موجب گرم شدن هر چه سریعتر کره زمین میشوند و گرمای کره زمین موجب اب شدن یخهای قطبی - بالا امدن اب دریا ها - خشکسالیهای طولانی در مناطق حاره ای -طوفان و سیلهای ویرانگر در مناطق پر باران - انقراض نسل جانواران و گیاهان و ..... میشود .
همه مدارک و شواهد موجود در طبیعت به میوه خوار بودن ساختمان انسان از بدو پیدایش او گواهی میدهد، و طی میلیونها سال نجومی که از دوران پیدایش او میگذرد فقط دوران نسبتاً کوتاهی است که او از طبیعت و آفرینش خود سر پیچی کرده و آن دوره مصادف با عصر یخبندان بوده است.
معمولاً هنگامی که از گیاهخواری صحبت به میان می آید بسیاری از افراد نگران سلامتی خود می گردند و بلافاصله یک رژیم غذایی فاقد گوشت را رد می کنند، زیرا بسیاری عقیده دارند که یک رژیم غذایی فاقد گوشت و تخم مرغ، فاقد مواد غذایی کافی برای رشد بدن و بخصوص فاقد مقدار کافی پروتئین می باشد، این موضوع برای والدین از حساسیت زیادی برخوردار است و اکثر قریب به اتفاق آنان تصور می کنند که اگر به کودکان خود گوشت ندهند رشد و سلامتی آنها مورد مخاطره جدی قرار خواهد گرفت،
ولی امروزه تغذیه بصورت یک علم در آمده که به کمک اطلاعات و روش های شیمی، زیست شیمی و زیست شناسی، دیگر جایی برای بحث و جدل های عقیدتی و تعصب آمیز غیر علمی باقی نمی گذاردو امروزه تمامی متخصصان تغذیه اعتراف میکنند که هر شش گروه مواد غذایی که بدن انسان به آن نیاز دارد یعنی ،- پروتئین ها- کربوهیدرات ها- چربی ها - مواد معدنی- ویتامینها- آب ، در میوه ها و سبزیجات به وفور یافت میشوند و از طرف دیگر گیاه خواری فواید زیادی دارد از آنجمله : یک رژیم مبتنی بر غذاهای گیاهی خام، به پیشگیری از بیماریهای قلبی کمک کرده و در واقع بیماری قلبی را معکوس میکند، حتی در افرادی که عارضه شدید انسداد عروقی دارند. همچنین این رژیم به پیشگیری و بهبود بیماری دیابت نوع 2، بسیاری از عارضه های خود ایمنی مانند "کولیت ایجاد کننده زخم"، "لوپوس" و روماتیسم مفصلی، کمک می کند. رژیمی از غذاهای گیاهی خام به پیشگیری از بسیاری سرطانهای شایع کمک می کند ، همچنین رژیمی از غذاهای گیاهی خام به فرد کمک میکند تا بر مشکلات قاعدگی، مانند درد قاعدگی و سندرم بعد از قاعدگی، فائق آیند، و برای هرکسی که زیاد به یبوست دچار میشود نیز عالی است
از آن جایی که اغلب گیاهخواران از منابع حیوانی یا غذاهای حیوانی استفاده نمیکنند و نیز با توجه به این که کلسترول یکی از انواع چربیهایی است که فقط در منابع حیوانی وجود دارد، بنابراین میتوان نتیجه گرفت که سطح کلسترول خون گیاهخواران پایین بوده و این امر میتواند سبب جلوگیری از بیماریهایی همچون فشار خون، انسداد عروق و سکتهٔ قلبی شود. همچنین کمبود چربی در رژیم گیاهخواری سبب جلوگیری از چاقی و چربی خون میشود. پیامدهای ناشی از آن از جمله سرطان پروستات میشود و نیز به علت بالا بودن میزان فیبرهای غذایی از یبوست و بروز سرطان روده بزرگ جلوگیری میکند.
باید توجه داشت که به لحاظ کالبد شناسی، بدن انسان هیچ شباهتی به بدن گوشتخواران ندارد، در این مورد میتوان به شکل دستها و دندانها، نحوه تعرق، تفاوت طول روده جانداران گوشتخوار و گیاهخوار و موارد دیگر اشاره نمود، با توجه به این که کلسترول یکی از انواع چربیهایی است که فقط در منابع حیوانی وجود دارد ، بنابراین میتوان نتیجه گرفت که سطح کلسترول خون گیاه خواران پایین بوده واین امر میتواند سبب جلوگیری از بیماریهایی همچون فشار خون انسداد عروق و به طبع آن، سکته قلبی شود.
هم چنین کمبود چربی در رژیم گیاه خواری سبب جلوگیری از چاقی و بالا رفتن چر بی خون و پیامدهای ناشی از آن از جمله سرطان پرستات شده و نیز به علت بالا بودن میزان فیبرهای غذایی از یبوست و بروز سرطان روده بزرگ جلوگیری میکند، همچنین میزان اوره خون کسانی که از گوشت قرمز استفاده نمیکنند پایین تر از دیگران است و امکان ابتلا به بیماریهای مرتبط با سطح بالای اوره خون در افراد غیر گیاهخوار بالاتر است.
و از دیگر سوی مضرات یک رژیم مبتنی بر گوشت بسیار است ، حضرت علی (ع) در نهج البلاغه می فرمایند : « لا تجعلو بطونکم مقابر الحیوانات ، یعنی شکمهایتان را گورستان حیوانات نسازید»، ازجمله زیانهای گوشتخواری میتوان به موارد ذیل اشاره کرد : 1- چاقی مفرط به دلیل چربی و پروتئین زیاد گوشت 2- سختی هضم گوشت داخل روده ها و معده انسان به دلیل ماهیت گیاه خواری انسان ،چرا که انسان مانند بقیه گیاه خواران معده بزرگ و روده بلند دارد 3-استفاده از محصولات گوشتی میتواند موجب نابودی ویتامین( B12) در معده که کمبود آن که یکی از عوامل کم خونی است گردد 4- هنگام کشتار حیوانات مقدار زیادی مواد سمی بوسیله بدن آنها ترشح میشود که پس از خوردن گوشت به بدن ما منتقل میشوند، چربی حیوانی دارای کلسترل می باشد که یکی از مسببین بیماری « تصلب شرایین » است 5- شدت و ازدیاد چربیهای حیوانی در روده ها مانع از جذب کلسیم می شود 6- گوشتخواران واقعی آنزیمی بنام "یوری کیز" تولید می کنند و "یوری کیز"، اسید اوریک را تجزیه می کند اما انسانها آنزیم "یوری کیز" تولید نمی کنند و به همین علت انسانهای گوشتخوار ممکن است به نقرس مبتلا میشوندبه ویژه مردان راحتتر به بیماری نقرس مبتلا میشوند7- بسیاری از امراض و بیماری های واگیر و غیر واگیر و انگلها و میکروبها بوسیله گوشت منتقل میشوند .
در پایان باید اشاره گردد که بسیاری از شخصیتهای مهم جهان مانند : گاندی ،لئوناردو داوینچی،فیثاغورس،افلاطون ، بودا،زرتشت ، لئون تولستوی،ابوعلی سینا ، صادق هدایت، دنی مور،آندریاس کالینگ،کارل لویز، جواهر لعل نهرو، انیشتین،نیوتن و... گیاه خوار بودند .
انیشتین در باره گیاه خواری میگوید: «هیچ چیز جز گیاه خواری به سلامت انسانها و افزایش بقا در روی کره زمین کمک نمیکند ..... وظيفه ما اين است كه با هرچه وسيع تر ساختن دايره همدردي خويش، همه موجودات زنده را در برگيريم و تمام طبيعت و زيبايي آن را در آغوش كشيم».
زرتشت در اندرزهای خود کشتن جانوران بی آزار را که آفریدگان اهورامزدا هستند یک جنایت میداند.
بودا میگوید:مکشید با محبت باشید و سیر دایره تکامل جانوران را خراب مکنید
مزدک و مانی که پس از زرتشت آمدند مانند بوداییان خوردن گوشت را قدغن کردند.
فیثاغورث که در سن صد سالگی درگذشت ، در مورد گوشتخواری می گوید: بترسید ای میرندگان که خودتان را به چنین خوراک چرکینی آلوده سازید!
ابوعلی سینا نیز گیاهخوار بود و در نوشته های خود مضرات گوشت را بیان کرده و می گوید:حذر کنید از خوردن گوشت جانوران.
جرج برنارد شاو نویسنده نامدار و شوخ طبع معتقد بود:کسانی که به مصرف گوشت تمایل دارند ابتدا تصویر حیوانی که ذبح میشود و از وحشت به خود می لرزد را در ذهن خود تصور کنند.
ولئوناردو داوينچي نيز مي گويد: «زماني خواهد رسيد كه انسان به كشتن حيوانات چنان خواهد نگريست كه امروز به كشتن انسان مي نگرد».
-----------------------------------------------------------
برخی منابع جهت مطالعه بیشتر :
1- میوه و گیاهدرمانی، درمان بیماریها به وسیله گیاهان و میوهها / نوشته ریموند دکستره؛ ترجمه سیاوش آگاه.
2- 101 دلیل برای اینکه من گیاهخوار هستم / نوشته pamela Rice؛ترجمه سیاوش احمدی نور بخش
3- كتاب راهنما درباره حقوق حيوانات/ نوشته دیوید کارلز هامار؛ ترجمه محمد مسعود پور
4-اعجاز مواد خام ؛ رژیم های درمانی در پیشگیری و درمان بیماریها با خام گیاهخواری ؛ نوشته:: علی اکبر راد پویا
5-راهنمای حقوق حیوانات/ نوشته:ديويد كارلز هامار؛ترجمه: محمد مسعودپور
6-چرا بکشیم برای خوراک؟ / نوشته:جفری ال. راد ؛ ترجمه: جهانگیر ایرمیان
7-قابلمه را فراموش كن! / نوشته: هلموت واندميكر ؛ سيدماشاءالله فرخنده
8-خام خواري (زنده خواري، فلسفه تغذيه و تندرستي)/ نوشته: آرشاويردر آوانسيان
9-گیاهخواری از دیدگاه علم تغذیه / نوشته: دكتر فرامرز علوي مقدم
10-خام گياهخواري؛ آشپزخانه بي اجاق / نوشته: دكتر محمد كار
11-چگونه جوان بمانيد و عمر طولاني نماييد/ نوشته:محمد رضا تقدمي
-12غذا های حیات بخش / نوشته: ابوالفضل کیهانی
13 - قرآن و گیاهخواری / نوشته: جمشيد ايماني راد
14 – فواید گیاه خواری/ نوشته:صادق هدایت
15 - وب سایت انجمن بین المللی گیاهخواران جهان www.ivu.org
16 - وب سايت انجمن گياهخواران ايران www.ivegs.com
17- وبسایت نجات زمین : http://suprememastertv.com /
